അമേരിക്കയും വത്തിക്കാനും തമ്മിലുള്ള നയതന്ത്ര ബന്ധം മുമ്പെങ്ങുമില്ലാത്തവിധം കടുത്ത പ്രതിസന്ധിയിലേക്ക്. സമാധാനത്തിന് ഊന്നൽ നൽകിക്കൊണ്ടുള്ള മാർപ്പാപ്പയുടെ നിലപാടുകളിൽ പ്രകോപിതരായ അമേരിക്കൻ ഭരണകൂടം വത്തിക്കാൻ പ്രതിനിധിയെ പെന്റഗണിലേക്ക് വിളിപ്പിച്ചു ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയതായാണ് പുറത്തുവരുന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾ. ഇതിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് ലിയോ പതിനാലാമൻ മാർപ്പാപ്പ തന്റെ നിർദ്ദിഷ്ട അമേരിക്കൻ സന്ദർശനം റദ്ദാക്കി.

അമേരിക്കയിൽ ജനിച്ച ആദ്യത്തെ മാർപ്പാപ്പയായ ലിയോ പതിനാലാമൻ, ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ കുടിയേറ്റ നയങ്ങളെയും വിദേശ നയങ്ങളെയും നേരത്തെ തന്നെ കഠിനമായി വിമർശിച്ചിരുന്നു. 2026 ജനുവരി 9-ന് വത്തിക്കാൻ നയതന്ത്ര ഉദ്യോഗസ്ഥരെ അഭിസംബോധന ചെയ്ത് സംസാരിക്കവെ, ‘യുദ്ധം വീണ്ടും ഫാഷനായി മാറിയിരിക്കുന്നു’ എന്ന് അദ്ദേഹം മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിരുന്നു. ശക്തി പ്രകടനത്തിലൂടെയുള്ള ആധിപത്യവും കുടിയേറ്റക്കാരോടുള്ള മോശം പെരുമാറ്റവും വർദ്ധിച്ചുവരുന്നതിനെ അദ്ദേഹം തന്റെ പ്രസംഗത്തിൽ വിമർശിച്ചു. ഈ പ്രസംഗം ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തെ നേരിട്ട് ലക്ഷ്യം വെച്ചുള്ളതാണെന്നാണ് പെന്റഗണിന്റെ വിലയിരുത്തൽ.

അമേരിക്കൻ അണ്ടർ സെക്രട്ടറി ഓഫ് വാർ എൽബ്രിഡ്ജ് കോൾബി, വത്തിക്കാൻ സ്ഥാനപതി കർദ്ദിനാൾ ക്രിസ്റ്റോഫ് പിയറിനെ പെന്റഗണിലേക്ക് വിളിപ്പിച്ചതോടെയാണ് പ്രശ്നങ്ങൾ വഷളായത്. മാർപ്പാപ്പയുടെ പ്രസംഗം ഓരോ വരിയായി വിശകലനം ചെയ്ത കോൾബി, അത് അമേരിക്കയോടുള്ള ശത്രുതാപരമായ സന്ദേശമാണെന്ന് കുറ്റപ്പെടുത്തി. ലോകത്ത് എന്ത് ചെയ്യാനും അമേരിക്കയ്ക്ക് സൈനിക കരുത്തുണ്ടെന്നും കത്തോലിക്കാ സഭ അമേരിക്കയുടെ പക്ഷം പിടിക്കുന്നതാണ് നല്ലതെന്നും അദ്ദേഹം നേരിട്ട് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയതായി വത്തിക്കാൻ വൃത്തങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്തി.

വത്തിക്കാനെ കൂടുതൽ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കാൻ പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ‘അവിഗ്നൻ പാപ്പസി’ കാലഘട്ടത്തെക്കുറിച്ച് അമേരിക്കൻ ഉദ്യോഗസ്ഥർ കൂടിക്കാഴ്ചയിൽ പരാമർശിച്ചതായും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. അക്കാലത്ത് ഫ്രഞ്ച് ഭരണകൂടത്തിന്റെ സമ്മർദ്ദത്തിന് വഴങ്ങി മാർപ്പാപ്പമാർക്ക് തങ്ങളുടെ ആസ്ഥാനം റോമിൽ നിന്ന് ഫ്രാൻസിലേക്ക് മാറ്റേണ്ടി വന്നിരുന്നു. ഈ ചരിത്രപരമായ പരാമർശം വത്തിക്കാനെതിരെയുള്ള സൈനിക ഭീഷണിയായാണ് സഭ കണക്കാക്കുന്നത്. സഭയുടെ സ്വയംഭരണാധികാരത്തിന് മേലുള്ള കടന്നുകയറ്റമായാണ് വത്തിക്കാൻ ഇതിനെ നോക്കിക്കാണുന്നത്.പെന്റഗണിന്റെ ഈ നിലപാടിനോട് കടുത്ത ഭാഷയിലാണ് വത്തിക്കാൻ പ്രതികരിച്ചത്. അമേരിക്കയുടെ 250-ാം വാർഷിക ആഘോഷങ്ങളിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാൻസ് നൽകിയ ക്ഷണം മാർപ്പാപ്പ നിരസിച്ചു. അമേരിക്കൻ യാത്രയ്ക്ക് പകരം ആഫ്രിക്കൻ അഭയാർത്ഥികൾ യൂറോപ്പിലേക്ക് എത്തുന്ന പ്രധാന കേന്ദ്രമായ ഇറ്റലിയിലെ ലാംപെഡൂസ ദ്വീപ് സന്ദർശിക്കാനാണ് മാർപ്പാപ്പയുടെ തീരുമാനം.അതേസമയം, വത്തിക്കാനെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയെന്ന വാർത്തകൾ വൈറ്റ് ഹൗസ് നിഷേധിച്ചു. വാർത്തകളിൽ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അതിശയോക്തി കലർന്നതാണെന്നും ചർച്ചകൾ മാന്യമായ രീതിയിലാണ് നടന്നതെന്നും യുഎസ് യുദ്ധ മന്ത്രാലയം വ്യക്തമാക്കി. ആരോപണങ്ങളെക്കുറിച്ച് അന്വേഷിക്കുമെന്ന് ബുധനാഴ്ച ഹംഗറി സന്ദർശനത്തിനിടെ വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാൻസ് പ്രതികരിച്ചു. വത്തിക്കാനും അമേരിക്കയും തമ്മിലുള്ള ഈ തർക്കം ആഗോള രാഷ്ട്രീയത്തിൽ വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിമാറിയിരിക്കുകയാണ്.